Lees

Pesten op school: 5 boeken die helpen om erover te praten

Anne is jeugdliteratuurkenner en moeder van Foske (13), Lot (bijna 10) en Rein (7). Ze heeft een fijn Instagram-account met kinderboekentips dat Langlevelezen heet en ze voorziet ons regelmatig van boekentips! 

Deze week is het de week tegen pesten en helaas is het nog steeds hard nodig om hier aandacht aan te besteden. Pesten komt nog steeds in iedere klas voor en is moeilijk om aan te pakken. Kinderen die gepest worden kunnen hier hun hele leven last van blijven houden. Goed dus om er aandacht aan te blijven besteden. In het kader van deze week, wil ik jullie graag wat boeken tippen die gaan over dit onderwerp.

Ik ben Vincent en ik ben niet bang (9+)

Hoofdpersoon Vincent heeft het heel slecht op school. School is voor hem namelijk net survivallen: hij weet nooit wat hem te wachten staat. Gelukkig weet Vincent heel goed hoe hij ook in het echte leven moet overleven: hij heeft een handboek en een blikje waar al zijn survivalspullen inzitten. Helaas moet Vincent dit jaar ook nog op schoolkamp. Daar ziet hij verschrikkelijk tegenop. Maar dan komt er een nieuw meisje in zijn klas: De Jas noemt ze zichzelf. Door haar verandert alles.

Dit boek, geschreven door Enne Koens, laat heel mooi zien wat de impact van pesten op iemand is. De altijd aanwezige buikpijn, het zelfbeeld dat langzaamaan steeds verder verandert en de schaamte die je voelt als je gepest wordt. Toch is het boek niet zwaar. Je sluit Vincent in je hart en leeft van begin tot eind met hem mee.

Skatekeet (8+)

Wisten jullie dat Elsbeth en Keet samen een boek hebben geschreven? Het is onlangs verschenen en ik heb het met ontzettend veel plezier gelezen. In Skatekeet vertelt Keet over haar eerste kennismaking met skaten. Niet alles in het verhaal is echt gebeurd, fictie en het echte leven wisselen elkaar af. Maar het is hoe dan ook prachtig om te lezen hoe goed Keet zich voelt als ze op een skateboard staat.

Maar het is óók een boek waarin Keet vertelt over je niet thuis voelen in een groep en buiten de groep staan. Ook hier komt de welbekende buikpijn terug en wordt goed omschreven hoe het is om je niet op je plek te voelen in een klas en niet begrepen te worden. In dit boek is het pesten niet het hoofdthema, maar onderwerpen zoals je buitengesloten voelen en je anders voelen komen hier wel degelijk aan bod. En daar weten Keet en Elsbeth heel goed woorden aan te geven.

hvj (10+)

In het boek ‘hvj’ van Lysette van Geel maken we kennis met Enne. Zij gaat naar de brugklas en hoopt daarmee het nare einde van haar basisschool achter zich te kunnen laten. Maar al snel gaat het ook mis op haar nieuwe school. Ze krijgt dreigberichten en in de pauze eet ze op de wc, zodat niemand haar lastig kan vallen.
Op een dag krijgt de populaire Kim haar in het vizier. Enne doet er alles aan om vrienden met haar te worden, maar de vraag is of dat wel zo goed is voor haarzelf. Als het pesten helemaal uit de hand loopt, verstuurt Enne een bericht naar het expose-account van de school. Dit heeft verstrekkende gevolgen waardoor Enne alle controle kwijtraakt.

Waar de eerste twee boeken in dit lijstje zich op de basisschool afspeelden, gaat dit boek over de middelbare school. Hvj staat voor meer dan alleen ‘hou van jou’ en de betekenis daarvan is de meest wijze les van het boek. Ik kan me voorstellen dat het boek behoorlijk confronterend is voor kinderen die gepest worden of gepest zijn, maar tegelijkertijd geeft het boek herkenning en nog een wijze les voor kinderen die worstelen met liefde voor zichzelf door alles wat hen is overkomen. hvj is prachtig en raakt recht in het hart.

Onzichtbaar (12+)

De hoofdpersoon in dit boek is een tiener die het goed doet op school en fijne vrienden heeft met wie hij graag omgaat. Maar op een dag komt hij voor zichzelf op en daardoor verandert alles. De jongen wordt het mikpunt van pesterijen die ervoor zorgen dat zijn leven volledig op zijn kop komt te staan.

Niet alleen het pesten zelf raakt de jongen en drijft hem steeds verder van alles weg, maar ook de omstanders, zijn vrienden, zijn familie en alle anderen die wegkijken raken hem. En dat is wat dit boek is: niet alleen een aanklacht tegen pesten, maar ook tegen alle mensen die niet pesten, maar er heel duidelijk voor kiezen om te zwijgen.

Onzichtbaar is een schrijnend verhaal over hoe ingewikkeld pesten is en hoe eenzaam in dit geval pester en gepeste zich voelen. Want ook het verhaal van de pester krijgt voldoende diepgang om enigszins te begrijpen waarom hij doet wat hij doet. Niet zodat je sympathie voor hem gaat voelen, maar omdat je leert begrijpen welke ingewikkelde dynamieken ervoor kunnen zorgen dat mensen bepaalde keuzes maken die desastreuze gevolgen kunnen hebben.

Vandaag vecht ik terug (15+)

Lily is zestien jaar en woont in twee verschillende werelden: thuis is het soms best ingewikkeld, maar eigenlijk ook fijn en veilig. Op school is haar wereld minder veilig. Daar wordt ze namelijk ongelooflijk gepest. Op een dag is haar vader het zat en leert hij haar terug te vechten. Lily gaat op boksles en alhoewel haar dat in eerste instantie heel zwaar valt, leert ze met vallen en opstaan. Lily verandert langzaamaan en weet haar wereld zelf vorm te geven, maar makkelijk is dat nog altijd niet.

Het boek Vandaag vecht ik terug is volledig geschreven in vrije versvorm. Dat betekent dat de vertelvorm lijkt op poëzie, maar tegelijkertijd wordt er wel een verhaal verteld. En dat wordt prachtig gedaan. Niet voor niets won het de prijs voor het Beste boek voor jongeren 2025 in de categorie vertaald werk. Met maar heel weinig taal weet schrijver Louisa Reid de onmacht van Lily weer te geven en ook haar veerkracht te tonen. Wat een schitterende Young Adult.

Vorige bericht

Ook leuk

Geen reacties

Laat je reactie achter